Zonnepanelenaanbieders
Klik op uw merk
Geef ons uw mening
     
     

Zelf energie produceren, wat betekent dit in de meterkast?

Slimme meter handleiding ISKRA

Veelgestelde vragen

INSTALLATEURS IN UW EIGEN WOONPLAATS

Altijd handig: zonnestroom begrippen

 
Air mass factor
Invloed van de afstand die zonlicht door de atmosfeer aflegt. In de winter als de zon laag staat, moet zonlicht een relatief lange weg door de atmosfeer afleggen, voordat het op het zonnepaneel valt. De kracht van de zon is daardoor in de winter iets minder sterk dan in de zomer, als het zonlicht vrijwel recht van boven schijnt.
 
Autonome systeem
Een zonne-installatie waarbij het opgewekte vermogen opgeslagen wordt in accu's of direct gebruikt wordt. Er is dan geen aansluiting op het openbare net en eventuele omvormers werken zelfstandig.
 
Bruto(productie)meter
Dit is een elektriciteitsmeter die alleen de stroom van het systeem zonnepanelen meet, onafhankelijk van het verbruik van die stroom. Voor de SDE-regeling is het verplicht een brutometer te laten plaatsen. Het subsidiebedrag is afhankelijk van de hoeveelheid geproduceerde stroom, onafhankelijk van het verbruik ervan.
 
CO2
Koolstofdioxide, broeikasgas versterkt het broeikaseffect en daardoor de opwarming van de aarde. Een PV paneel van 250 Wp bespaart ongeveer 125 kg CO2 per jaar en hiervoor moeten 8 bomen groeien.
 
Draaischijfmeter
Een elektriciteitsmeter voorzien van een aluminium schijf die sneller draait naarmate er meer elektrische energie wordt verbruikt. Veel installaties in oude huizen hebben nog een draaischijfmeter of ook wel bekend als een ferrarismeter. De ferrarismeter is (bijna altijd) geschikt voor het terugleveren van zonnestroom: de draaischijf draait dan gewoon "achteruit".
 
Dunne-film zonnecellen
Deze worden gemaakt met behulp van opdamp-technieken. Er is geen kristalstructuur. Deze soort is aanmerkelijk goedkoper, maar levert veel minder elektriciteit op. 
 
EAN code
Iedere elektriciteit- en gasaansluiting in Nederland heeft zijn eigen (EAN)-code. EAN betekent Europees Artikel Nummer (European Article Number). Dit is een uniek getal van 18 cijfers. Uw netbeheerder geeft u altijd een EAN-code. Zo kan uw netbeheerder precies zien wie een aansluiting heeft en wie uw energieleverancier is.
 
Efficiency
Getal dat aangeeft hoeveel energie van de zonnestraling door een zonnepaneel in stroom wordt omgezet. De gangbare zonnepanelen hebben een efficiency van ongeveer 15%. De rest van de zonne-energie wordt jammer genoeg omgezet in warmte. Zonnepanelen kunnen dus behoorlijk warm worden.
 
Eilandbescherming
Ingebouwde bescherming in een stroomomvormer (inverter) tegen externe stroomuitval. De inverter schakelt automatisch uit. Als de stroom uitvalt werken de zonnepanelen dus ook niet.
 
Elektriciteitsmeter
Deze meet uw elektriciteitsverbruik. Als uw panelen meer stroom produceren dan uw huishoudelijke apparaten verbruiken, dan lopen ouderwetse meters terug. Soms is het nodig de meter te vervangen, zie ook 'metervervanging'.
 
Energetische terugverdientijd
In ons land produceert een zonnepaneel in 3 jaar ongeveer evenveel energie als nodig is geweest om het paneel te maken (vanaf grondstof tot eindproduct). In Zuid-Europa is die tijd natuurlijk korter vanwege de meer uitbundige zonneschijn aldaar, namelijk 2 jaar.
 
Energie Prestatie Advies (EPA)
Officieel advies ter verbetering van het energieprestatiecertificitaat (EPC) van een huis. Een EPA mag alleen worden afgegeven door een daartoe opgeleid EPA-adviseur. Deze adviseur kan uw huis ook een energielabel geven, waarmee u mogelijk in aanmerking komt voor een financiële stimulering in het kader van meer met minder¬Ě.
 
Energie Prestatie Certificaat (EPC)
Een officiële berekening van de energiezuinigheid van een huis. In het spraakgebruik wordt het EPC ook wel het 'energielabel' van het huis genoemd, omdat het vergelijkbaar is met een energielabel voor huishoudelijke apparatuur.
 
Enkeltarief en/of dubbeltarief meter
Dit is een meter om het elektriciteitsverbruik te meten. Dubbeltarief wordt ook wel hoog-laag, normaal-laag, dagnacht of piek-dal tarief genoemd.
Als u een dubbeltarief meter heeft, betaalt u 's nachts en in de weekenden minder voor uw stroom. Uw tarief per kWh is dan gesplitst in een hoog en een laag tarief. U betaalt tijdens werkdagen tussen 07.00 's ochtends en 23.00 uur 's avonds het hoge tarief. Het lage tarief geldt in de regel van 23.00 uur tot 07.00 uur, in het weekend en op nationaal erkende feestdagen.
 
Feed in tariff 
Dit is een teruglevertarief. Een vast tarief dat energiemaatschappijen (moeten) betalen voor teruggeleverde stroom. Veel landen kennen inmiddels een teruglevertarief waarbij de kosten worden omgeslagen over stroomafnemers. De Nederlandse SDE is strikt genomen wel een teruglevertarief, maar omdat de kosten worden betaald uit algemene middelen (belasting), is de regeling meer afhankelijk van politieke dynamiek dan in andere landen.
 
Fotovoltaïsch 
Gebruik van (zon)licht om elektrische energie op te wekken. Fotovoltaïsche zonne-energie gaat om dat deel van zonnestraling dat mensen zien als licht. Dit in tegenstelling tot zonthermische zonne-energie, waarbij de warmte van zonnestraling wordt gebruikt, bij voorbeeld om water te verwarmen.
 
Gelijkspanning
Vorm van spanning waarbij een pool altijd positief of neutraal geladen is ten opzichte van de andere pool. Het verschil in lading is niet noodzakelijkerwijs constant; de spanning die een zonnepaneel levert fluctueert bijvoorbeeld afhankelijk van het invallende licht. Omdat de elektronen echter altijd in een richting worden gestuurd, is er toch sprake van gelijkspanning. De omvormer moet dus niet alleen deze fluctuaties opvangen, maar ook de gelijkspanning omzetten in de wisselspanning en het lichtnet.
 
Grid
Een grid is het elektranetwerk (lichtnet). Met on-grid wordt bedoeld dat de installatie aangesloten is op het netwerk. Off-grid installaties leveren hun energie meestal aan een systeem met accu's.  
 
Grid parity 
Situatie waarbij duurzame stroom (van bijvoorbeeld zonnepanelen) concurreert met grijze stroom van het lichtnet. Grid parity is afhankelijk van plaats, tijd en type aansluiting. Voor huishoudens in sommige landen is grijze stroom nu al zo duur, en zonnestraling zo overdadig, dat de investering in zonnepanelen zich direct terugverdient. De verwachting is dat zonnestroom binnen enkele jaren in Nederland heel goed kan concurreren met grijze stroom. Het vaststellen van dit moment is natuurlijk ook sterk afhankelijk of de potentiële koper de terugverdientijd acceptabel vindt.
 
Grid-connected 
Dit is een netgekoppeld systeem dat is gekoppeld via de bedrading van uw eigen huis aan het openbare elektriciteitsnet. 
 
Gridpariteit (=netpariteit)
Stroom uit zonnepanelen is dan even duur als stroom betrokken uit het openbare net.
 
Groep
Dit is een verzameling van lichtpunten, stopcontacten en schakelaars die onderling verbonden zijn en dus een groep vormen. Deze groep heeft een gemeenschappelijke zekering en is meestal 16 ampère. Om te weten hoeveel groepen u heeft kunt u het aantal stoppen of aardlekschakelaars in uw meterkast tellen en u weet precies hoeveel groepen u heeft.
 
Hybride Power Zonnepaneel
Dit is een zonnepaneel dat zowel elektriciteit als warm water levert. Middels leidingen in het paneel wordt het water opgewarmd. Gelijktijdig zorgt dit voor afkoeling van het PV-paneel wat de opbrengst van dit paneel weer vergroot. Wordt in Nederland weinig toegepast, dit is meer iets voor zuidelijke landen.
 
Inclinatie
De hoek van zonnepanelen ten opzichte van de horizon.
 
Insolatie
De hoeveelheid zonneschijn dat een bepaald gebied gedurende een vastgestelde tijd ontvangt.
 
Kilowatt
kilowatt = 1000 watt, 1.000 kilowatt = 1 megawatt, 1.000 megawatt = 1 gigawatt, 1.000 gigawatt = 1 terawatt.kWh
 
Kilowattuur (kWh)
Een kilowattuur is een eenheid van arbeid of energie. Het is de energie die wordt gebruikt als een vermogensbron een 1000 watt (een kilowatt) gedurende 1 uur moet leveren Kilowattuur wordt vaak gebruikt, bijvoorbeeld op je elektriciteitsrekening. Een gemiddeld huishouden gebruikt ongeveer 3500 kWh per jaar.
 
Kilowattpiek (kWp)
De maximale energiestroom onder Standard Test Condities. Een kilowatt is 1000 watt.
 
Kortsluitstroom 
De (maximale) stroom die een zonnepaneel opwekt zodra de plus- en minpolen rechtstreeks met elkaar verbonden zijn. De stroom ondervindt geen enkele weerstand van een omvormer of een andere apparaat. De spanning tussen de polen neemt daardoor snel af. Zie ook openklemspanning.
 
Lichtnet
Het stroomnetwerk waarop vrijwel alle huishoudens in Nederland zijn aangesloten. Het Nederlandse net levert een wisselspanning van 230  volt bij een frequentie van 50 Hz.
 
Meetbedrijf
Bedrijf dat de energiemeters afleest. Vaak is het meetbedrijf een onderdeel van de netbeheerder.
 
Maximum Power Point Tracker (MPPT)
Dit is het punt waarop de panelen een maximaal product van spanning en stroom leveren. Dit is van belang wanneer u op 2 of meer verschillende daken zonnepanelen monteert. U heeft dan een omvormer nodig die voor ieder dak(deel) een eigen MPPT heeft. 
 
Monokristalijn zonnecellen
Deze zonnecellen worden gemaakt uit 1 siliciumplak (monokristal) die uit 1 silicium kristal wordt gezaagd. 
 
Netgekoppeld PV systeem
Netgekoppelde PV-systemen zijn gekoppeld aan het elektriciteitsnet. Het elektriciteitsnet wordt gebruikt als buffer voor de opgewekte elektriciteit: overproductie wordt door het net opgenomen. Wanneer er in een woning met zonnepanelen meer elektriciteit verbruikt wordt dan het PV-systeem produceert, dan wordt het tekort aangevuld vanuit het elektriciteitsnet. Mocht het elektriciteitsnet door wat voor een oorzaak dan ook uitvallen, dan schakelt het PV-systeem zichzelf om veiligheidsredenen uit.
 
Netbeheerder
Bedrijf dat de elektrische infrastructuur verzorgt. De netbeheerder legt en onderhoudt de bekabeling, plaatst en vervangt elektriciteitsmeters en plaatst een eventuele brutoproductiemeter. Vroeger was netbeheer een taak van de energieleveranciers. In 2008 zijn deze taken officieel gesplitst. Grote netbeheerders in Nederland zijn Liander, Enexis  en Stedin.
 
Nominale waarde
Een door de fabrikant opgegeven waarde.
 
Omvormer
Een elektrisch apparaat dat gelijkstroom (DC) in wisselstroom (AC) omzet. De gelijkspanning wordt door middel van een omvormer omgezet naar de juiste spanning en dat is 230 Volt wisselspanning.
 
Openklemspanning (Voc)
De (maximale) spanning die een zonnepaneel opbouwt zolang de plus- en minpolen niet met elkaar verbonden zijn (open circuit). Zodra de polen met elkaar verbonden worden (via een omvormer, een ander apparaat of rechtstreeks) gaat er een stroom lopen en neemt de spanning af.
 
Parallelschakeling
Manier van het schakelen van meerdere zonnepanelen op een omvormer, waarbij elk zonnepaneel afzonderlijk met de omvormer wordt verbonden. De spanning tussen de twee ingangen van de omvormer is dus niet hoger dan de spanning van de afzonderlijke panelen.
 
Photo-Voltaïsch (PV) systeem
Dit is een zonnepaneel dat lichtenergie (zonne-energie) omzet in elektriciteit (zonnestroom).
 
Poly (of multi) kristalijn zonnecellen
Deze zonnecellen worden gegoten, waarbij tijdens het stollingsproces verschillende kristalgebieden ontstaan.  
 
PTC test
Deze test is staat voor PV USA Test Conditions en is ontwikkelt om zonnepanelen in werkelijke omstandigheden (dus niet in het laboratorium) met elkaar te kunnen vergelijken. Op dit moment zijn er 10.413 type zonnepanelen die op deze wijze met elkaar vergeleken zijn. De fabrikanten schermen vaak met de STC test resultaten dit zijn resultaten verkregen in een laboratorium. 
 
Salderen
Wanneer panelen op een bepaald moment meer opwekken dan verbruikt wordt, gaat de teveel geproduceerde zonne-energie het huis uit het energienet op. Uw energieleverancier betaalt hier aan het eind van het jaar hetzelfde bedrag voor als wat het u normaal kost om 1 kWh bij hen af te nemen. Dit wordt salderen genoemd en komt er feitelijk op neer dat uw leverancier het aantal teruggeleverde kWh aftrekt van het aantal gekochte kWh.
Mensen die gebruik maken van een dal/piek meter, verbruiken over het algemeen veel energie in het daltarief. Dit betekent dat de kans groot is dat er in een jaar tijd meer kWh in piektarief worden teruggeleverd dan gekocht: de meter staat in de min. In de meeste gevallen zal de leverancier bij aanwezigheid van een dal/piek tarief meter, de extra teuggeleverde kWh uit piektarief, verrekenen met de gekochte kWh uit daltarief maar u dient na te vragen of dat daadwerkelijk ook zo is. Afhankelijk van uw situatie, levert dit voor- of nadeel op. Hoe minder energie er in piektarief verbruikt wordt, des te groter is de kans dat de energieleverancier de te veel geproduceerde kWh met het daltarief zal verrekenen.
 
Serieschakeling
Manier van het schakelen van meerdere zonnepanelen op een omvormer  waarbij de minpool van het ene paneel wordt gekoppeld aan de pluspool van het volgende. Alleen de minpool van het eerste en de pluspool van het laatste paneel worden naar de omvormer geleid. Bij serieschakeling tellen de spanningen van de afzonderlijke panelen bij elkaar op tot de spanning van de serie (string). Dit in tegenstelling tot parallelschakeling  waar de spanning nooit hoger wordt dan de spanning van de afzonderlijke panelen.
Binnen een zonnepaneel zijn de zonnecellen doorgaans ook in serie geschakeld: de pluspool van elke cel is verbonden met de minpool van de volgende.
 
SDE
De Stimuleringsregeling Duurzame Energie. In 2008 in het leven geroepen door minister Van der Hoeven, als opvolger van de MEP. Strikt genomen is de SDE een teruglevertarief; het stelt een vaste afnameprijs in voor teruggeleverde groene stroom. In 2011 werd de SDE opgevolgd door "SDE+", een aangepaste regeling waarin voor kleinschalige zonne-energie geen budget meer is.
 
Spanning
Verschil in elektrische lading. De plus- en minpool van een batterij hebben bijvoorbeeld een verschillende elektrische lading. Door de polen met elkaar te verbinden gaat er een stroom lopen van de pluspool naar de minpool. De stroom blijft lopen tot de elektrische lading van beide polen gelijk is, en de spanning is verdwenen.
Tussen de plus- en de minpool van een zonnepaneel ontstaat ook een spanning zodra er licht op het paneel valt. In tegenstelling tot een batterij kan het zonnepaneel echter niet opraken; zolang er licht op het paneel schijnt, blijft de spanning tussen de polen in  stand en kan de stroom blijven lopen.
 
STC (Standaard Test Condities)
De opbrengst van een zonnepaneel wordt bepaald door onder gestandaardiseerde condities te testen. Er wordt uitgegaan van een zonne-energie van 1000 W/m2 en een temperatuur van 25°C van het zonnepaneel.  
 
String 
Een aantal in serie aan elkaar geschakelde zonnestroompanelen.
 
Teruglevermeter?
De teruglevermeter registreert de elektriciteit die je uit het elektriciteitsnet afneemt en de elektriciteit die je teruglevert. Een teruglevermeter heeft vier telwerken. De eerste twee telwerken registreren je afname uit het net. Het derde en vierde telwerk registreren de teruglevering op het net. Nieuwe meters hebben niet altijd een aparte teller voor teruglevering. De netbeheerder kan dan uw meter vervangen voor een teruglevermeter.
 
Teruglevertarief
Dit is hetzelfde als een feed tariff. Een vast tarief dat energiemaatschappijen (moeten) betalen voor teruggeleverde stroom. Veel landen kennen inmiddels een teruglevertarief waarbij de kosten worden omgeslagen over stroomafnemers. De Nederlandse SDE is strikt genomen wel een teruglevertarief, maar omdat de kosten worden betaald uit algemene middelen (belasting), is de regeling sterk afhankelijk van de politieke besluitvorming.
 
Tolerantie
De maximale afwijking van de opgegeven waarden. Voorbeeld: een zonnepaneel van 200 Wp met een tolerantie van +/- 5% kan een vermogen leveren tussen 190 en 210 Wp. Voor een optimale werking van een serie zonnepanelen is het gunstig de tolerantie daarom zo laag mogelijk te houden. 
 
Vermogen
De kracht die een zonnepaneel levert. Het (nominale) vermogen wordt berekend door de (nominale) stroom te vermenigvuldigen met de (nominale) spanning.
 
Vollastuur per jaar (Wh/Wp)
De hoeveelheid energie (Wh) die een systeem oplevert, gedeeld door het nominale vermogen (Wp) van het systeem. Anders gezegd: de opbrengst van het systeem omgerekend naar het aantal uren dat het systeem onder standaard testomstandigheden (STC) nodig heeft om die hoeveelheid op te wekken. Door de opbrengst te delen door het nominale vermogen is het makkelijker systemen van verschillende grootte met elkaar te vergelijken. Het aantal vollasturen per jaar hangt in beperkte mate af van de kwaliteit van het systeem, en in hoge mate van het aantal uren zonneschijn in een jaar. In Nederland rekent men voor een gemiddeld systeem met ongeveer 850 vollasturen per jaar. Een systeem van 100 Wp wekt per jaar dan zo'n 85.000 Wp  op, wat gelijkstaat aan 85 kWh. 
 
Volt
Eenheid van spanning.
 
Watt
Eenheid van vermogen.
 
Wattpiek (Wp)
Wattpiek (Wp) is het nominaal vermogen van een zonnecel of zonnepaneel, getest onder standaard omstandigheden door het STC. Door ongeveer 87% te nemen van het aantal Wp kom je tot het aantal opgewekte KWh. 
 
Wisselspanning
Vorm van spanning waarbij de ene pool afwisselend positief en negatief is ten opzichte van de andere pool. Op het Nederlandse lichtnet wisselt de spanning van de fasedraad tussen de -400 en de +400 volt ten opzichte van de nuldraad. De frequentie waarmee dit gebeurt is gemiddeld 50 Hz (50 maal per seconde). De wisseling tussen positieve en negatieve spanning verloopt geleidelijk, volgens een sinusoidale kromme. De effectieve spanning die de gebruiker van het lichtnet meet, is daardoor gemiddeld 230 volt.
 
Wattuur (Wh)
Eenheid van energie. Een Wattuur is de hoeveelheid energie die bijvoorbeeld een lamp van een watt verbruikt als die lamp gedurende een uur aanstaat. Een lamp van 0,5 watt die twee uur aan staat gebruikt natuurlijk precies evenveel energie. In het algemeen geldt dus dat het aantal watturen het product is van het nominale vermogen in Watt en het aantal vollasturen (uren op volle kracht). Een zonnepaneel van 240 Wp, dat 3 uur op nominaal vermogen stroom levert, heeft dus 3 x 240 = 720 Wh geleverd, ofwel 0,72 kWh.
 
Zonnecel
Een dun, meestal vierkant plaatje dat zonlicht omzet in elektrische spanning. Op een normaal zonnepaneel zijn enkele tientallen zonnecellen in rijen geplaatst en die zijn onderling in serie geschakeld.
 
Zonnecollector
Apparaat dat bedoeld is om zonlicht op te vangen en nuttig te gebruiken. Strikt genomen betekenen zonnepaneel en zonnecollector hetzelfde en soms worden de termen ook door elkaar gebruikt. In het spraakgebruik is het woord 'zonnecollector' echter gereserveerd voor zonthermische systemen (zonnewarmte) en 'zonnepaneel' voor fotovoltaïsche systemen (zonnestroom).
 
Zonneboiler
Een systeem om water te verwarmen met behulp van de warmte van de zon. Doorgaans bestaat een zonneboiler uit een zonnecollector die de warmte opvangt, een transportvloeistof die de warmte doorgeeft en een boilervat waarin het warme water bewaard wordt voor gebruik.
 
Zonnecel
In een zonnecel vindt onder invloed van licht een fotovoltaïsche omzetting plaats. Hierbij wordt zonlicht in elektriciteit omgezet. De zonnecellen bestaan uit halfgeleider materialen, zoals silicium. Onder invloed van licht worden negatief geladen elektronen vrijgemaakt die zich verplaatsen en positief geladen "gaten" overlaten. Er vindt een scheiding plaats waardoor een zijde met positieve spanning en een zijde met negatieve spanning ontstaat. Verbindt men deze 2 zijden, dan loopt er een elektrische stroom (gelijkstroom). Een omvormer zet deze om in een wisselstroom (van het elektriciteitsnet).  
 
Zonnecollector
Hiermee wordt door zonnewarmte warm water gemaakt in de collector. 
 
Zonthermisch
Gebruik van zonnestraling om iets te verwarmen. Dit in tegenstelling tot fotovoltaisch¬Ě, waarbij zonlicht wordt gebruikt om elektrische energie op te wekken.
 
Zonnepanelen
Zonnepanelen die elektriciteit opwekken zijn opgebouwd uit zogeheten fotovoltische cellen (PV-cellen). Het vermogen van een zonnepaneel wordt uitgedrukt in Wattpiek per m2. Zonnepanelen liggen op het dak en hebben vaak een gevlekte blauwe of bruine kleur. Met zonnepanelen kunt u een gedeelte van uw elektriciteit zelf op duurzame wijze opwekken. Zonlicht wordt via zonnepanelen omgezet in elektriciteit, waardoor uw huishouden minder gebruik hoeft te maken van fossiele brandstoffen. Daardoor stoot uw huishouden minder CO2 uit.
 
Zonnestroom-installatie
De belangrijkste componenten van een zonnestroom-installatie zijn: een aantal zonnepanelen en een omvormer. Daarnaast is er materiaal nodig om de zonnepanelen op uw dak te bevestigen (meestal aluminium rails) en zijn er kabels nodig om de panelen met de omvormer te verbinden en de omvormer met de meterkast. In de meterkast worden er extra groepen aangebracht en een productiemeter geplaatst om te meten hoeveel u opwekt.
 
Zonnestroom
Zonnestroom is elektriciteit die wordt opgewekt door zonlicht en de warmte van de zon. Dat is mogelijk met zonnepanelen. Met een zonnepaneel (zonnecellen) kan zonne-energie worden omgezet in elektriciteit.